Kur'an-ı Kerim tilaveti ve Müslüman diasporalara ilişkin bir belgesel gösterimiyle açılış yapılan forumda, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı (YTB) Başkanı Abdulhadi Turus ile İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) temsilcileri yer aldı. Programda ayrıca Pakistan, Azerbaycan ve diğer ülkelerin üst düzey yöneticileri konuşmacı olarak bulundu.
Yılmaz, yurdundan uzakta yaşayan insanlara sahip çıkmanın ve onların kimlik ve güvenliğini koruma sorumluluğunun tarihî mirasından gelen bir ödev olduğunun altını çizdi. Dünya çapında 57 İİT üye devleti olduğunu hatırlatan Yılmaz, geçen yıl itibarıyla 2 milyarı aşan bir Müslüman nüfusunun bulunduğunu vurguladı. Forumun "Köklerden Yeni Yollara" temasının, geçmişteki kardeşlik anlayışını günümüzün şartlarında yeni işbirliklerine dönüştürme amacını taşıdığını belirtti.
Kültür ve Turizm Bakanı Ersoy, dünya çapında yaşayan milyonlarca Müslümanın kendi kültür ve tarihî köklerini yaşatırken aynı zamanda bulundukları toplumların değerleriyle etkileşim halinde olduğunu kaydetti. Ersoy, ortak değerler etrafında bir araya gelen Müslüman diasporalarının küresel ölçekte önemli bir yumuşak güç potansiyelini ortaya koyabileceğini ifade etti.
YTB Başkanı Turus, farklı coğrafyalardaki Müslüman diasporalarının oluşum süreçleri, göç hikayeleri ve karşılaştıkları sorunların birbirinden farklı olduğunu belirterek, bu nedenle deneyim paylaşımına ihtiyaç duyduklarını söyledi. Turus, günümüz diaspora topluluksunun İslamofobi, ayrımcılık, kimlik ve aidiyet korunması, eğitim imkanları, sivil toplumun güçlendirilmesi ve dijital ortamdaki yeni tehditlerle karşılaştığını aktardı. Gazze'de yaşananların ortak vicdanın en ağır imtihanlarından biri olduğunu vurgulayan Turus, sınırlar farklı olsa da kardeşlik ve sorumluluğun ortak olduğunu, bu duyarlılığın kalıcı bir işbirliğine dönüştürülmesi gerektiğini belitti.
Dışişleri Bakan Yardımcısı Musa Kulaklıkaya, diaspora topluluklarının köken ve yaşadıkları ülkeler arasında kimlik tanımlaması konusunda mücadele verdiklerini, diasporaları manipüle etmeye yönelik tüm girişimlerin başta diaspora mensupları olmak üzere taraf olmayan herkese zarar vereceğini dile getirdi. İİT Genel Sekreter Yardımcısı Büyükelçi Dr. Dawas Dawas, teşkilatın farklı toplumlar arasında köprü görevi gördüğünü, Müslüman toplulukların bulundukları bölgelerin kalkınmasına katkı sağladığını kaydetti.
